تراز کشاورزی مثبت شد

تراز کشاورزی مثبت شد

مرکز آمار ایران در گزارشی اخیرا اعلام کرده که نرخ رشد اقتصادی کشورمان در 9ماهه سال جاری با نفت3.1درصد و بدون نفت معادل2.2درصد بوده  است،به طوری که نرخ رشد بخش کشاورزی 3.3درصد، صنایع و معادن 3.6درصد و خدمات 2.3درصد اعلام شده است.

این درحالی است که گزارش‌های مرکز آمار پیش از این حاکی از آن بود که رشد بخش کشاورزی در سه‌ماهه نخست سال جاری 2.3درصد و در 6 ماهه سال جاری 2.9درصد بود، با این‌حال اما اوضاع در سال گذشته برای بخش کشاورزی چندان جالب نبوده است، به‌طوری که این بخش  در سه‌ماهه نخست سال 1402، رشد منفی 3.6درصد، در نیمه نخست سال گذشته رشد منفی 4.4درصد، در 9 ماهه سال گذشته رشد منفی 2.9درصد و در مجموع سال گذشته نیز رشد منفی 2.4درصد را تجربه کرده است.به همین دلیل مقایسه آمار رشد بخش کشاورزی(شامل زیر بخش‌های زراعت و باغداری، دامداری، جنگل‌داری و ماهیگیری) در 9 ماهه سال جاری نسبت به سال گذشته گویای آن است که این میزان با رشد 6.2درصدی روبه‌رو بوده است. 
   
رکوردشکنی صادرات
غلامرضا نوری وزیر جهاد کشاورزی با بیان این‌که بخش کشاورزی با 3.3درصد رشد بعد ازنفت بیشترین میزان رشد اقتصادی را دارد، گفت: بخش کشاورزی در حوزه صادرات نیز حدود ۳۵درصد رشد داشته است. دو دلیل اصلی این رشد خیره کننده بخش کشاورزی را می‌توان به افزایش تولید محصولات کشاورزی و رکوردشکنی صادرات این محصولات در سال جاری مرتبط دانست. به‌طوری که به‌عنوان نمونه در سال جاری شاهد خودکفایی گندم در کشور بودیم و با حمایت وزارت جهاد کشاورزی و ستاد اجرایی فرمان امام، کشورمان توانست در این محصول راهبردی به خودکفایی برسد. میزان تولید این محصولات در سال جاری به بیش از 15 میلیون تن رسید که دولت توانست از ابتدای مهرماه سال جاری 12 میلیون تن از این محصول را خریداری کند. گزارشات وزارت جهاد کشاورزی حاکی از آن است در سال جاری با افزایش 200 هزارتنی تولید برنج و رشد دوبرابری تولید دانه‌های روغنی خصوصا کلزا در کشورمان روبه‌رو بوده‌ایم. 
 
رشد تولید
میزان جوجه‌ریزی مرغداران نیز در 11ماهه سال جاری به طور متوسط عدد140تا150 میلیون قطعه را نشان می‌دهد که بخشی از این افزایش تولید، روانه بازارهای دیگر کشورهای همسایه شده است. درزمینه تولید گوشت قرمز نیز با وجود افزایش واردات گوشت قرمز، کشورمان با انبوهی از دام‌های سبک و سنگین در مراتع و دامداری‌ها مواجه شده، به‌طوری که هم اکنون بیش از 60 میلیون دام سبک و 7 میلیون رأس دام سنگین در کشورمان وجود دارد. در زمینه تولید محصولات شیلاتی، محصولات باغی اعم از گرمسیری و سردسیری نیز کشورمان با رشد قابل توجهی روبه‌رو شده است. در زمینه محصولات صادراتی نیز امسال شاهد آن بودیم که میزان ارزآوری محصولات کشاورزی به بیش از 6 میلیارد دلار رسید که بیش از یک میلیارد و 500 میلیون دلار آن به پسته بازمی گردد. 
ازسوی دیگر محصولات باغی، صیفی جات و جالیزی‌ها، محصولات لبنی و محصولات شیلاتی نیز هر کدام نسبت به سالیان گذشته با جهش صادرات و ارزآوری روبه‌رو بوده‌اند که همین امر به رشد بخش کشاورزی کمک شایانی کرده است. به عنوان نمونه آمارهای گمرک نشان می‌دهد در سال جاری ۵۱۵هزار و ۸۷۵ تن فرآورده لبنی به ارزش ۸۴۲میلیون و ۷۰۰هزار دلار صادر شده است. 
   
تحلیل مثبت شدن رشد بخش کشاورزی
امین دلیری، پژوهشگر مسائل اقتصادی در این زمینه اظهار کرد: پس از ۳ سال رشد منفی که در واقع از سال ۱۳۹۹ آغاز شد، امسال شاهد مثبت شدن این آمار هستیم. این تحلیلگر مسائل اقتصادی در توضیح بیشتر عنوان کرد: در سال ۱۳۹۸ رشد خوبی را در حوزه کشاورزی شاهد بود؛ در نتیجه بالاترین ارزش افزوده به مبلغ ۳۳۳ هزار میلیارد تومان (همت) در این سال برای بخش کشاورزی رقم خورد. وی تصریح کرد: در واقع رشد بالای این حوزه در سال ۱۳۹۸ منجر‌به سهم بالای آن در تولید ناخالص ملی در سال ۱۳۹۹ شد‌ اما از این سال کاهش روند رشد دوباره شروع شد و تا سال ۱۴۰۲ ادامه داشت. این مدرس دانشگاه با بیان این‌که رشد بخش کشاورزی در سال ۱۴۰۰ حدود ۱۱- درصد (منفی ۱۱) بود، اضافه کرد: این رشد منفی در دو سال ۱۴۰۱ و ۱۴۰۲ نیز ادامه داشت تا در نهایت امسال شاهد مثبت‌شدن آن هستیم. وی اظهار کرد: سیاست‌های تثبیت نرخ ارز که بانک مرکزی در دولت سیزدهم در پیش گرفت، توجه به بخش کشاورزی را بیشتر کرد و در نهایت رشد این حوزه در بهار محقق شد. 
این محقق عنوان کرد: ارز ترجیحی بیشتر به کالاهای اساسی اختصاص می‌یابد تا مایحتاج روزانه مردم مانند گندم، جو، برنج، چای، چغندر قند، پنبه، دانه‌های روغنی، فرآورده‌های دامی مثل گوشت قرمز و سفید و.... تأمین شود. در ادامه دلیری آماری از وضعیت رشد بخش کشاورزی طی سال‌های قبل را اعلام کرد و گفت: براساس گزارش‌های اعلام شده، در دهه ۹۰ و در سال ۱۳۹۲ نخستین رشد منفی در بخش کشاورزی ثبت شد.در این سال رشد کشاورزی 3.1-درصد (منفی3.1) بود. این عدد در سال ۱۳۹۷به 6.2- درصد (منفی6.2) رسید اما در ادامه سال ۱۳۹۸ رشد خوبی برای کشاورزی رقم خورد و رشد 20.9درصدی محقق شد که ارزش افزوده آن در درآمد ناخالص ملی سال ۱۳۹۹ خود را نشان داد. 
این کارشناس حوزه‌اقتصاد افزود:درادامه درسال۱۴۰۳پس از۳سال تجربه‌رشدمنفی بخش‌کشاورزی،دوباره شاهدرشد 3.1درصدی هستیم که ارزش افزوده آن ۲۸۹هزارمیلیارد تومان(همت) بوده و هنوزتا رشدسال۱۳۹۸وارزش‌افزوده سال ۱۳۹۹ فاصله داریم. 

امین محمودی - گروه اقتصاد